Wifuza gukomeza gukoresha imodoka yawe ikoresha amashanyarazi igihe kirekire gishoboka? Dore icyo ugomba gukora
Niba waraguze imwe mu modoka nziza zikoresha amashanyarazi, uzi ko kubungabunga batiri yayo ari ingenzi mu gutunga. Kubungabunga batiri bivuze ko ishobora kubika ingufu nyinshi, ibyo bikaba bisobanura ko ishobora gutwara imodoka neza. Batiri iri mu buryo bwiza izamara igihe kirekire, ikagira agaciro kenshi niba uhisemo kuyigurisha, kandi ntabwo izakenera kongera kuyishyuzwa kenshi. Mu yandi magambo, ni byiza ku bafite imodoka za EV kumenya uko bateri zabo zikora, icyo zigomba gukora kugira ngo batiri yabo y'amashanyarazi ikomeze kuba nziza.
Bateri y'imodoka ikoresha amashanyarazi ikora ite?
Itsindabateri ya litiyumu-iyoniMu mikorere y'imodoka yawe ntaho itandukaniye na bateri mu bikoresho byinshi ufite ubu — byaba mudasobwa igendanwa, telefoni igendanwa cyangwa bateri ebyiri zoroshye zishobora kongera gukoreshwa. Nubwo ari nini cyane, kandi ziza n'ibikoresho bigezweho binini cyane cyangwa bihenze cyane ku bikoresho bito bikoreshwa buri munsi.
Buri selire ya bateri ya lithiamu-iyoni yubatswe mu buryo bumwe, ifite ibice bibiri bitandukanye iyoni za lithiamu zishobora kunyuramo. Anode ya bateri iri mu gice kimwe, mu gihe cathode iri mu kindi. Ingufu nyazo zikusanywa na iyoni za lithiamu, zigenda zinyura mu gice gitandukanya bitewe n'uko bateri imeze.
Iyo batiri isohora umuriro, izo iyoni ziva kuri anode zijya kuri cathode, kandi iyo batiri irimo kongera gutanga umuriro. Ikwirakwizwa rya izoni rifitanye isano itaziguye n'urwego rwo gutanga umuriro. Batiri yuzuye umuriro izaba ifite izoni zose ku ruhande rumwe rw'akagari, mu gihe batiri yabuze umuriro izaba ifite ku rundi ruhande. Gutanga umuriro wa 50% bivuze ko zigabanyijemo kabiri, n'ibindi. Ni ngombwa kumenya ko kugenda kwa izoni za lithiamu imbere muri batiri bitera stress nke. Kubera iyo mpamvu batiri za lithiamu-ion zirangira zisenyutse mu gihe cy'imyaka myinshi, uko wakora kose. Ni imwe mu mpamvu ikoranabuhanga rya batiri rikora neza rishakishwa cyane.
Bateri y'imodoka zikoresha amashanyarazi nayo ni ingenzi
Mu by’ukuri imodoka zikoresha amashanyarazi zirimo bateri ebyiri. Bateri nyamukuru ni bateri nini ya lithium-ion ituma imodoka igenda, mu gihe bateri ya kabiri ishinzwe amashanyarazi afite voltage nke. Iyi bateri ikoresha ibintu nk'ingufuri z'inzugi, kugenzura ikirere, mudasobwa y'imodoka n'ibindi. Mu yandi magambo, sisitemu zose zakaranze iyo zigerageza gukura ingufu kuri voltage y'imibare itatu ikorwa na bateri nkuru.
Mu modoka nyinshi zikoresha amashanyarazi, iyi bateri ni bateri isanzwe ya 12V ikoresha aside ya lead ushobora gusanga mu zindi modoka. Izindi sosiyete zikora imodoka, harimo na Tesla, zagiye zihindura uburyo bwa lithium-ion, nubwo intego yazo ari imwe.
Muri rusange ntugomba kwihangayikishwa n'iyi batiri. Niba ibintu bitagenze neza, nk'uko bishobora kugenda mu modoka iyo ari yo yose ikoresha lisansi, ushobora gukemura ikibazo ubwawe. Reba niba batiri yapfuye, kandi ishobora kongera kuvugururwa hakoreshejwe charger cyangwa ukoresheje icyuma gitangira gusimbuka, cyangwa mu bihe bibi cyane uyihindure nshya. Akenshi igura hagati ya $45 na $250, kandi iboneka mu iduka iryo ari ryo ryose ry'ibikoresho by'imodoka. (menya ko udashobora gutangiza imodoka ya EV vuba cyane).
None se wakora iki kugira ngo batiri y'imodoka ikoresha amashanyarazi ikomeze kuba nziza?
Ku nshuro ya mbere ba nyiri amashanyarazi, amahirwe yo kugumana amashanyarazibateri y'imodokaIyo imeze neza cyane ishobora gusa n'aho iteye ubwoba. N'ubundi kandi, iyo bateri yangiritse ku buryo imodoka idakora neza, igisubizo cyonyine ni ukugura imodoka nshya - cyangwa gukoresha ibihumbi by'amadolari kugura bateri nshya. Nta na kimwe muri ibyo gishobora kuba cyiza.
Ku bw'amahirwe, kubungabunga bateri yawe ni ibintu byoroshye cyane, bisaba kuba maso gato no gushyiramo imbaraga nkeya. Dore icyo ugomba gukora:
★Komeza ukoreshe imbaraga zawe hagati ya 20% na 80% igihe cyose bishoboka
Kimwe mu bintu buri wese ufite amashanyarazi agomba kwibuka ni ugukomeza urwego rwa bateri ruri hagati ya 20% na 80%. Gusobanukirwa impamvu bigaruka ku mikorere y'uburyo bateri za lithium-ion zikora. Kubera ko izoni za lithium zihora zigenda mu gihe cyo kuzikoresha, bateri ihura n'ingorane - ibyo bikaba bitakwirindwa.
Ariko iyo stress iterwa na bateri muri rusange irushaho kuba mbi iyo iyoni nyinshi ziri ku ruhande rumwe rw'akagari cyangwa urundi. Ibyo nta kibazo niba uvuye mu modoka yawe amasaha make, cyangwa rimwe na rimwe ukararayo, ariko bitangira kuba ikibazo niba uhora uva muri iyo bateri igihe kirekire.
Aho bateri igera hose ni hafi 50%, kubera ko iyoni zigabanyijemo ibice ku mpande zombi za bateri. Ariko kubera ko ibyo bidashoboka, niho dukura ingano ya 20-80%. Iyo urenze izo ngingo, uba ufite ibyago byo kongera umuvuduko wa bateri.
Ibi ntibivuze ko udashobora kongera gusharija batiri yawe neza, cyangwa ngo rimwe na rimwe ureke irenge munsi ya 20%. Niba ukeneye intera ishoboka, cyangwa urimo gusunika imodoka yawe kugira ngo wirinde kongera kuyihagarika, ntabwo bizaba ari iherezo ry'isi. Gerageza gusa kugabanya ibi bihe aho bishoboka, kandi ntugasige imodoka yawe muri iyo mimerere iminsi myinshi icyarimwe.
★ Komeza bateri yawe ikonje
Niba waraguze EV vuba aha, hari amahirwe menshi ko hari uburyo bwo kugumana bateri ku bushyuhe bwiza. Bateri za Lithium-ion ntizikunda kuba zishyushye cyane cyangwa zikonje cyane, kandi ubushyuhe buzwi cyane cyane mu kongera umuvuduko wo kwangirika kwa bateri mu gihe kirekire.
Mu bihe byinshi, iki si ikintu ukwiye guhangayikishwa nacyo. Imodoka zigezweho zikoresha amashanyarazi zikunze kuza zifite sisitemu zigezweho zo gucunga ubushyuhe zishobora gushyushya cyangwa gukonjesha batiri uko bikenewe. Ariko ni byiza kwibuka ko bibaho, kuko izo sisitemu zikenera ingufu. Uko ubushyuhe bukabije, niko ingufu nyinshi zikenerwa kugira ngo batiri ikomeze kuba nziza - ibyo bizagira ingaruka ku buryo ukoresha.
Icyakora, zimwe mu modoka zishaje ntizigira uburyo bwo gucunga ubushyuhe. Nissan Leaf ni urugero rwiza rw'imodoka ikoresha sisitemu yo gukonjesha batiri idakoresha ingufu nyinshi. Ibyo bivuze ko niba utuye ahantu hashyuha cyane, cyangwa uhora wishingikiriza kuri DC rapid charging, batiri yawe ishobora kugorwa no kuyikomeza ikonje.
Nta kintu kinini ushobora gukora kuri ibi mu gihe utwaye imodoka, ariko bivuze ko ugomba kwita ku hantu uparika imodoka. Gerageza guparika imodoka mu nzu niba bishoboka, cyangwa byibuze ugerageze gushaka ahantu hari igicucu. Ntabwo ari kimwe no gukingira imodoka burundu, ariko birafasha. Iyi ni imyitozo myiza ku bafite imodoka za EV bose, kuko bivuze ko gucunga ubushyuhe bitazagutwara imbaraga nyinshi mu gihe uri kure. Kandi nugaruka imodoka yawe izaba ikonje gato kuruta uko byari kuba bimeze.
★Itondere umuvuduko wawe wo gusharija
Ba nyiri imodoka zikoresha amashanyarazi ntibagomba gutinya gukoresha uburyo bwo kongera gusharija vuba bwa DC. Ni igikoresho cy'ingenzi ku modoka zikoresha amashanyarazi, zitanga umuvuduko wo kongera gusharija vuba mu ngendo ndende no mu bihe byihutirwa. Ikibabaje ni uko zifite izina ryiza, n'uburyo ubwo buryo bwo kongera gusharija vuba bushobora kugira ingaruka ku buzima bwa bateri mu gihe kirekire.
Ndetse n'abakora imodoka nka Kia (ifunguye muri tab nshya) bakomeje kukugira inama yo kudakoresha chargers zihuta kenshi, bitewe n'uko bateri yawe ishobora kugira ubukana.
Ariko, muri rusange, gusharija vuba ni byiza - iyo imodoka yawe ifite uburyo buhagije bwo gucunga ubushyuhe. Yaba ikonjeshejwe n'amazi cyangwa ikonjeshejwe, imodoka ishobora kubara ubushyuhe bwinshi butangwa iyo yongera gusharija. Ariko ibyo ntibivuze ko nta bintu ushobora gukora kugira ngo worohereze inzira.
Ntugashyiremo charger mu modoka ukimara guhagarara, niba bishoboka. Guha bateri umwanya wo gukonja bifasha koroshya urugendo. Shyira charger imbere, cyangwa ahantu hari igicucu, niba bishoboka, kandi utegereze kugeza igihe gikonje ku munsi kugira ngo ugabanye ubushyuhe burenze urugero hafi ya bateri.
Nibura gukora ibi bizatuma wongera umuriro vuba gato, kuko imodoka idakenera gukoresha ingufu kugira ngo ikonjeshe batiri.
Niba imodoka yawe ifite batiri ikora neza, ni ukuvuga ko ikoresha umwuka wo mu kirere kugira ngo ikureho ubushyuhe, ugomba gukurikiza izi nama. Kubera ko izo batiri zigoye gukonja vuba, ubushyuhe bushobora kwiyongera kandi ibyo bishobora kwangiza batiri mu gihe cyose imodoka ikiriho. Menya neza ko ureba ubuyobozi bwacu ku bijyanye niba ukwiye kongera gusharija imodoka yawe y'amashanyarazi vuba niba utazi neza ingaruka ishobora kugira.
★Kura ubushobozi bwose bushoboka bwo gukoresha bateri yawe
Bateri za Lithium-ion zihabwa amanota ku mubare runaka w’imizunguko yo gushyushya - gusharija yuzuye no gusohora bateri. Uko bateri irushaho gushyushya, ni ko ishobora kwangirika uko iyoni za lithium zizenguruka mu kagari.
Uburyo bwonyine bwo kugabanya umubare w'amasaha yo gushyushya ni ukudakoresha bateri, ibyo bikaba ari inama mbi cyane. Ariko bivuze ko hari inyungu zo gutwara imodoka mu buryo buhendutse no kwemeza ko ubona ubushobozi buhagije bwo gukoresha bateri yawe. Ibi ntabwo byoroshye gusa, kuko utazakenera gukoresha hafi ya menshi, ahubwo binagabanya umubare w'amasaha yo gushyushya bateri yawe, bizayifasha kuguma mu buryo bwiza igihe kirekire.
Inama z'ibanze ushobora kugerageza zirimo gutwara imodoka ukoresheje uburyo bwo gutwara ibintu mu buryo bw'ibidukikije, kugabanya ibiro byinshi mu modoka, kwirinda gutwara ku muvuduko mwinshi (birometero birenga 60 ku isaha) no gukoresha uburyo bwo gufunga feri. Bifasha kandi kwihuta no gufunga feri buhoro buhoro kandi neza, aho gukubita pedali hasi igihe cyose habonetse amahirwe.
Ese wagombye guhangayikishwa n'uko bateri yangirika mu modoka yawe ikoresha amashanyarazi?
Muri rusange, oya. Bateri z'imodoka zikoresha amashanyarazi ubusanzwe zigira igihe cyo gukora cy'imyaka 8-10, kandi zishobora gukora neza nyuma y'icyo gihe - byaba ari ugukoresha imodoka cyangwa kwishimira ubuzima bushya nk'ububiko bw'ingufu.
Ariko kwangirika karemano ni inzira ndende, ihuriweho izatwara imyaka myinshi kugira ngo igire ingaruka nyazo ku mikorere ya bateri. Mu buryo nk'ubwo, abakora imodoka bagiye bakora bateri ku buryo kwangirika karemano kutagira ingaruka zikomeye ku buryo ukoresha mu gihe kirekire.
Urugero, Tesla ivuga (ifunguye mu gasanduku gashya) ko bateri zayo zigifite 90% by'ubushobozi bwazo bwa mbere nyuma yo gutwara ibirometero 200.000. Iyo utwaye imodoka udahagarara ku muvuduko wa kilometero 60 ku isaha, byagutwara hafi iminsi 139 kugira ngo ugire urugendo nk'urwo. Umushoferi wawe usanzwe ntazatwara imodoka ingana ityo vuba aha.
Bateri ubusanzwe nazo zifite garanti yazo yihariye. Imibare nyayo iratandukanye, ariko garanti zisanzwe zitwikira bateri mu myaka umunani ya mbere cyangwa ibirometero 100.000. Iyo ubushobozi buhari buri munsi ya 70% muri icyo gihe, ubona bateri nshya ku buntu.
Gukoresha nabi bateri yawe, no gukora buri gihe ibyo udakwiye gukora byose, bizakwihutisha igikorwa - nubwo ibiterwa n'uburyo utita ku kintu runaka. Ushobora kuba ufite garanti, ariko ntabwo izahoraho.
Nta kintu na kimwe gishobora kugufasha kwirinda, ariko gukoresha neza bateri yawe bizagabanya kwangirika kwayo — ukareba ko bateri yawe iguma mu buzima bwiza igihe kirekire. Bityo rero koresha izi nama zo kubungabunga bateri buri gihe kandi buri gihe uko ushoboye kose.
Ibyo ntibivuze ko ugomba kwishora mu bibazo byinshi nkana, kuko ibyo ntacyo bitanga. Ntugatinye gusharija byose aho bikenewe, cyangwa gusharija vuba kugira ngo ugaruke mu muhanda vuba bishoboka. Ufite imodoka kandi ntugatinye gukoresha ubushobozi bwayo igihe uyikeneye.
Igihe cyo kohereza: 12 Nyakanga-2022

